VN-Index bước vào chu kỳ mới: Nâng hạng định hình kỳ vọng ra sao?

Vùng kháng cự gần nhất của thị trường quanh 1.940 điểm.

Vùng định giá trung tính và sự chuyển pha của VN-Index

Trong bối cảnh lộ trình nâng hạng ngày càng rõ ràng, VN-Index hiện vận động trong vùng định giá trung tính – trạng thái thị trường không còn được hỗ trợ bởi yếu tố “rẻ”, nhưng cũng chưa bước vào vùng định giá rủi ro nếu đặt trong triển vọng tăng trưởng lợi nhuận trung hạn.

Theo báo cáo La Bàn Đầu Tư tháng 02/2026 của VNDirect Research, P/E trượt 12 tháng của VN-Index ở mức khoảng 15,2 lần, tương đương mức bình quân 10 năm. Nếu loại trừ cổ phiếu VIC khỏi rổ chỉ số, P/E trượt giảm về quanh 13,3 lần. Trong khi đó, P/E dự phóng năm 2026 được ước tính khoảng 13 lần, trên cơ sở kỳ vọng lợi nhuận doanh nghiệp niêm yết tăng trưởng gần 18%.

Các chỉ báo này cho thấy thị trường đã rời xa vùng định giá thấp của giai đoạn đầu chu kỳ hồi phục. Tuy nhiên, mức định giá hiện tại vẫn phản ánh trạng thái cân bằng giữa kỳ vọng tăng trưởng và sự thận trọng của dòng tiền. Tăng trưởng lợi nhuận tích cực trong quý IV/2025 được xem là yếu tố góp phần “hấp thụ” áp lực điều chỉnh cuối tháng 1/2026, qua đó giữ cho mặt bằng định giá không rơi vào trạng thái căng thẳng.

Quan trọng hơn, khi định giá quay về vùng trung tính, động lực tăng trưởng của thị trường cũng có sự dịch chuyển. Nếu giai đoạn 2023–2024 được dẫn dắt chủ yếu bởi mở rộng P/E nhờ nền định giá thấp sau điều chỉnh mạnh, thì ở giai đoạn hiện tại, dư địa tăng điểm nhờ “mở rộng định giá” không còn dồi dào. Thay vào đó, thị trường đòi hỏi tăng trưởng lợi nhuận thực chất hơn, cùng sự cải thiện về chất lượng quản trị và minh bạch thông tin.

Ở góc độ chu kỳ, vùng định giá trung tính thường là giai đoạn thị trường tái định vị kỳ vọng. Nhà đầu tư chuyển trọng tâm từ câu chuyện “thị trường rẻ” sang đánh giá tính bền vững của tăng trưởng và các yếu tố nền tảng dài hạn. Chính sự chuyển dịch này tạo nên đặc trưng của một giai đoạn vận động mới trong chu kỳ – nơi cấu trúc dòng tiền và tiêu chuẩn lựa chọn cổ phiếu bắt đầu thay đổi.

Nguồn: BLOOMBERG, FIINPRO, VNDirect Research, dữ liệu ngày 30/01/2026.

Áp lực điều chỉnh ngắn hạn và sự tái cân bằng của thị trường

Ở góc nhìn ngắn hạn, VNDirect Research cho rằng VN-Index nhiều khả năng vẫn chịu áp lực điều chỉnh trong bối cảnh hoạt động chốt lời gia tăng và dòng tiền có dấu hiệu suy yếu ở các phiên giao dịch cận kề kỳ nghỉ Tết Nguyên đán. Nhịp điều chỉnh diễn ra vào cuối tháng 1/2026 được nhìn nhận chủ yếu mang tính kỹ thuật, nhằm giải tỏa áp lực cung sau giai đoạn tăng điểm trước đó.

Theo kịch bản cơ sở, VN-Index có thể kiểm định lại vùng hỗ trợ quanh 1.766 điểm – khu vực được xem là điểm cân bằng ngắn hạn để thị trường hấp thụ phần cung giá thấp còn lại. Ở chiều ngược lại, vùng kháng cự gần nhất quanh 1.940 điểm tiếp tục đóng vai trò là ngưỡng cản quan trọng khi chỉ số hồi phục.

Đáng chú ý, thay vì đưa ra các dự báo cứng về điểm số, VNDirect tiếp cận thị trường theo hướng xây dựng kịch bản vận động. Quan điểm này phản ánh sự thận trọng trong bối cảnh tâm lý nhà đầu tư còn nhạy cảm và thanh khoản chưa thực sự bứt phá. Các nhịp rung lắc trong giai đoạn hiện tại vì vậy được xem là quá trình tái cân bằng hơn là sự đảo chiều xu hướng trung hạn.

Trong giai đoạn vận động mới, biến động của VN-Index ngày càng gắn với câu chuyện nội tại của từng nhóm cổ phiếu thay vì sự lan tỏa đồng loạt. Xu hướng phân hóa theo chất lượng lợi nhuận, năng lực quản trị và vị thế ngành được dự báo sẽ tiếp tục chi phối dòng tiền, thay cho mô hình tăng trưởng dựa nhiều vào hiệu ứng chỉ số như trước.

Nâng hạng FTSE 2026 – MSCI 2028: Trục định hình kỳ vọng của chu kỳ mới

Bên cạnh yếu tố định giá và vận động ngắn hạn, VNDirect Research nhìn nhận triển vọng nâng hạng thị trường là biến số cấu trúc có ý nghĩa lớn đối với chu kỳ hiện tại. Theo lộ trình, Việt Nam được kỳ vọng sẽ được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp vào tháng 9/2026, qua đó mở ra khả năng thu hút dòng vốn từ các quỹ ETF theo dõi chỉ số FTSE với quy mô ước tính trên 1 tỷ USD.

Nguồn: VNDirect Research.

Xa hơn, các tiêu chí còn lại của MSCI có thể được đáp ứng vào năm 2028, tạo cơ sở để thị trường chứng khoán Việt Nam được xem xét nâng hạng lên thị trường mới nổi trong kỳ đánh giá tháng 6/2028. Việc các mốc thời gian này dần được định hình phản ánh tiến trình cải cách về hạ tầng và khung pháp lý đang được đẩy mạnh.

Sau khi hệ thống KRX được hoàn thiện trong năm 2025, thị trường dự kiến tiếp tục cải tiến trong năm 2026 với các giải pháp như giao dịch xuyên trưa, thử nghiệm T+0, rút ngắn chu kỳ thanh toán và phát triển sản phẩm mới. Những thay đổi này không chỉ cải thiện thanh khoản mà còn nâng cao mức độ tương thích với chuẩn mực của các thị trường mới nổi trong khu vực.

Trong bối cảnh định giá đã trở về vùng trung tính, nâng hạng vì vậy không đơn thuần là câu chuyện kỳ vọng dòng vốn ngoại. Quan trọng hơn, đây là yếu tố góp phần thay đổi cấu trúc vận hành của thị trường, nâng cao tiêu chuẩn minh bạch và chất lượng hàng hóa, qua đó định hình lại cách dòng tiền định giá doanh nghiệp trong chu kỳ mới.